by 🎥 Filmska priča koja je oblikovala percepciju Sicilije
Priča o Siciliji je praktično nemoguća bez, barem kratkog, osvrta na jedan od najpoznatijih i najgledanijih filmova u čitavoj istoriji Holivuda.
Reč je, naravno, o filmu „Kum“, čiji su pojedini delovi snimani na ovom rajskom ostrvu u srcu Mediterana i koji je umnogome doprineo njegovoj svetskoj prepoznatljivosti.
Fascinantno je interesovanje ogromnog broja ljudi iz svih delova sveta za sve moguće detalje vezane za ovu filmsku trilogiju, iako je od prikazivanja prvog dela „Kuma“ prošlo više od pola veka.
🕵️♂️ Palermo i mit o mafiji
Mi smo tokom prvog dela našeg boravka na Siciliji, koji smo proveli u okolini Palerma, posetili čuveni Corleone i tamošnji Muzej antimafije, gde su nam domaćini vrlo zorno predstavili mračnu stranu fascinacije filmskom pričom, koja je bila sve samo ne prikaz realnog stanja stvari.
Romantizovana priča o mafijaškoj porodici imala je vrlo malo dodirnih tačaka sa surovom stvarnošću i svakodnevicom društva koje je decenijama bilo zarobljeno u kandžama jedne od najopasnijih kriminalnih organizacija u istoriji čovečanstva.
Jedna od brojnih zabluda koja opstaje kod površnih fanova filma je upravo Corleone – niti je postojala porodica sa takvim prezimenom, niti je film sniman u tom mestu.
Iako su iz tog grada poticale neke od najpoznatijih mafijaških porodica, većina kultnih scena iz prvog dela filma snimana je na sasvim drugom kraju Sicilije — u okolini Messine, Taormine i Catanije, dok je Palermo poslužio kao kulisa za završne kadrove trećeg dela.
🌄 Savoca i Forza d’Agrò – filmska Sicilija
Reč je o starim sicilijanskim selima Savoca i Forza d’Agrò, smeštenim dvadesetak kilometara severno od čuvene Taormine, visoko u brdima, svega nekoliko kilometara od morske obale.
Njihova lokacija pokazala se kao savršena za brz i jednostavan obilazak, jer je Savoca bila udaljena svega 14 kilometara od našeg smeštaja u mestu Ali Terme, dok je razdaljina između dva sela iznosila tek 12 kilometara.
Naš ranojutarnji polazak u cilju izbegavanja gužve i jake vrućine pokazao se kao pun pogodak – Savocu smo zatekli prilično pustu i uspavanu, sa puno slobodnih mesta za parkiranje, prodavnicama i lokalima koji su se tek otvarali i jedinstveno mirnom i spokojnom atmosferom.
Selo se nalazi na 330 metara nadmorske visine, a s obzirom da je od mora udaljeno svega četiri kilometra, putuje se sporo zbog uspona sa brojnim serpentinama.
🏛️ Savoca – vreme koje je stalo
Savoca je nastala u doba Normana, oko 1130. godine, a i danas zrači autentičnom atmosferom mesta u kojem kao da je vreme zastalo pre gotovo devet vekova.
Da nije bilo fascinacije pričom o „Kumu“, verovatno bi tek poneki turista zalutao u ovo malo sicilijansko selo.
Automobil smo ostavili nedaleko od bara „Vitelli“, glavne turističke atrakcije koju gotovo nijedan posetilac ne propušta.
Upravo ovde snimljena je čuvena scena u kojoj Al Pacino, u ulozi mladog Michaela Corleonea, upoznaje svog budućeg tasta — Apolonijinog oca.
Enterijer bara ispunjen je fotografijama sa snimanja i autentičnim sicilijanskim detaljima, dok prostorom neprestano odzvanja maestralna muzika iz filma koju je komponovao legendarni Nino Rota.
Pauzu za obavezni macchiato i sladoled ostavili smo za kraj obilaska, a šetnju smo započeli na prelepom vidikovcu gde centralno mesto zauzima posveta čoveku bez kojeg čitava filmska priča ne bi postojala — reditelju Francisu Fordu Coppoli.
🚶♂️ Šetnja kroz Savocu
Krenuli smo u kružnu šetnju uskim kamenim ulicama i trgovima, usput nailazeći na spektakularne vidikovce, ostatke zamka Pentefur i brojne manje i veće crkve.
Najpoznatija među njima svakako je Santa Lucia, odnosno Crkva Svetog Nikole, u kojoj je snimana scena venčanja Michaela Corleonea i Apolonije.
Staza koja od crkve vodi ka centru sela, kojom su mladenci nakon ceremonije prolazili kroz špalir ozarenih meštana, danas nosi naziv „Ruta venčanja iz filma Kum“.
🎼 Filharmonijski centar i sakralna umetnost
Vredi obići i obližnji Filharmonijski centar, smešten u nekadašnjoj crkvi Bezgrešnog začeća (dell’Immacolata).
Posebnu pažnju privlači neobična drvena konstrukcija u obliku broda, osmišljena da poboljša akustiku prostora, ali i da očuva duh nekadašnje crkve.
Danas se ovde održavaju koncerti, izložbe i različite kulturne manifestacije, pa ovo mesto predstavlja zanimljiv spoj istorije, savremene arhitekture i umetnosti.
☠️ Kapucinski manastir
U ulici koja od bara „Vitelli“ vodi ka suprotnoj strani sela nalazi se još jedna neobična atrakcija — Kapucinski manastir sa kriptom u kojoj su izložene mumije lokalnih plemića i sveštenika iz minulih vekova.
Kako smo samo nekoliko dana ranije u Palermu već videli gotovo identičnu postavku, ovog puta smo odlučili da preskočimo obilazak unutrašnjosti.
🌄 Forza d’Agrò – filmski sused Savoce
Veći deo onoga što važi za Savocu mogao bi se gotovo bez izmena primeniti i na Forza d’Agrò — selo smešteno visoko na brdu sa spektakularnim pogledima na Jonsko more i okolne planine, lavirint uskih kamenih ulica, autentična srednjovekovna atmosfera, brojne crkve i ostaci starog normanskog utvrđenja iznad mesta.
Ipak, Forza d’Agrò se čini da je turistički iskorišćenija — postoji mnogo više barova, restorana, hotela i generalno je veća, kako prostorno, tako i po broju stanovnika, od Savoce.
Osetno veći broj ljudi bio je na ulicama mesta, ali u trenutku kada smo mi boravili, dan je već poodmakao u odnosu na rano jutro u Savoci, pa je i to imalo određenog uticaja.
⛪ Santissima Annunziata
Najposećenije odredište u mestu je centralni trg na kojem dominira crkva Santissima Annunziata sa monumentalnim baroknim pročeljem, ispred koje su takođe snimani neki od kadrova iz prvog dela „Kuma“.
Današnji izgled crkve uglavnom potiče iz rekonstrukcija krajem 17. i početkom 18. veka, kada je dobila barokne elemente i karakterističnu fasadu koja dominira panoramom sela.
Unutrašnjost je podeljena na tri lađe i ukrašena slikama i oltarima različitih sicilijanskih umetnika.
Među najzanimljivijim delima izdvaja se predstava Blagovesti (Annunciazione), motiv po kojem crkva i nosi ime, kao i drveni raspeli i drugi sakralni artefakti koji naglašavaju dugu religioznu tradiciju mesta.
🏛️ Santissima Trinità
Samo 200 metara niže nalazi se još jedan lep trg i još jedna crkva — Santissima Trinità, jedna od najlepših i arhitektonski najvrednijih građevina u Forza d’Agrò.
Spoljašnjost crkve, koja datira iz 1576. godine, privlači pažnju bogato ukrašenim portalom i neobičnim zvonikom sa piramidalnim vrhom, dok unutrašnjost odlikuje jednostavan prostor sa jednom lađom i nekoliko vrednih umetničkih dela, među kojima se izdvajaju „Poslednja večera“ iz XV veka i slike nepoznatih sicilijanskih majstora.
Ispred crkve nalazi se Durazzo kapija, izgrađena u gotičko-katalonskom stilu, jedan od najfotografisanijih detalja u mestu.
Ovde smo posetili mali izložbeni prostor koji se nalazi odmah pored crkve, u kome je smeštena mala zbirka crkvenih predmeta, dokumenata i starih slika.
🌊 Završetak dana
Još malo opuštene šetnje i uživanja u spektakularnom pogledu na beskrajno morsko plavetnilo, koje kao da nas je pitalo — što se mučite na tom suncu, spuštajte se brzo do mene, vreme je za jedno pravo osveženje!
Tako smo i uradili, prezadovoljni viđenim i doživljenim, ostatak dana smo proveli uživajući u čarima leta na našoj predivnoj plaži.
Savoca i Forza d’Agrò nisu samo filmske lokacije — to su mesta na kojima se Sicilija ne gleda, već doživljava, i zato su obavezna stanica za svakog putnika koji želi da oseti pravu dušu ostrva.
