by Resavska pećina jedna je od najpoznatijih i najlepših pećina u Srbiji.
Nalazi se u istočnoj Srbiji, u opštini Despotovac, podno planine Beljanica.
Kako stići do Resavske pećine
Dok se ne završi novi most preko Velike Morave kod Svilajnac (u planu je do kraja 2026. godine), do Despotovca i svih njegovih turističkih i kulturno-istorijskih znamenitosti (kojima ne oskudeva), iz pravca Novog Sada i Beograda najkraći put vodi autoputem Beograd–Niš do isključenja kod Velika Plana, a potom se magistralnim putem broj 160 vozi preko Svilajnca do Despotovca, u dužini od 50 km.
Od Despotovca do Resavske pećine vodi put broj 186 u pravcu istoka u dužini od 20 km.
Uglavnom, stiže se relativno brzo i bez problema.
Prvi utisci i dolazak
Resavsku pećinu smo posetili jednog kišnog petka, prvog dana našeg velikog putovanja po istočnoj Srbiji i zapadnoj Bugarskoj.
Zbog svoje grandioznosti i lepote pećinskih ukrasa, epitet „idealne turističke destinacije“ Resavska pećina s pravom nosi, ali je idealna i kao rešenje za kišni dan – dok kiša napolju neumoljivo pada, jednosatni obilazak ovog umetničkog dela majke prirode predstavlja savršen intermezzo.
Kada se obilazak iskombinuje sa avanturom u Prirodnjački centar Svilajnac, posetom manastirima Manasija i Ravanica, ukusnom pastrmkom u restoranu podno impresivnog Veliki buk, dobije se recept kako se tmuran i nikakav dan lako pretvara u idealan.
Kad te hoće – hoće te, jednostavno je takav bio dan, pa smo u istom momentu kako smo našeg Golfa parkirali ispred ulaza u turistički kompleks Resavske pećine začuli glas vodiča koji nas je pozvao da požurimo jer tura upravo kreće!
Obilazak pećine i iskustvo sa vodičem
Naravno, kao i u svakoj pećini, obilazak je moguć isključivo uz stručno vođstvo i nadzor, a naš susretljivi i prijatni domaćin svojom neopterećujućom pričom protkanom najzanimljivijim podacima, doprineo je ukupnom pozitivnom utisku o svemu što smo videli i doživeli.
Prvi put sam Resavsku pećinu posetio u leto 2005. godine i u te dve protekle decenije dosta toga se promenilo nabolje – pećina je sređenija i osvetljenija, dužina uređene staze za obilazak je veća i ono najvažnije – dozvoljeno je fotografisanje, što onomad nije bio slučaj.
Kako je nastala pećina
Pećina je nastala u krečnjačkim stenama, a procenjuje se da je stara oko 80 miliona godina!
Proces nastanka pećine i njenog, za oko atraktivnog, sadržaja podrazumeva da je tokom vremena voda počela da prodire kroz pukotine u stenama, rastvarajući krečnjak i formirajući hodnike i dvorane.
Pećinski ukrasi kojima se svi divimo nastali su taloženjem kalcijum-karbonata.
Ovako napisano sve to deluje lako i logično, ali se uvek treba setiti onog najvažnijeg faktora, a to je vreme – procesi o kojima govorimo trajali su desetinama miliona godina!
Temperatura i uslovi u pećini
U pećini je stalna temperatura 7°C i visoka vlažnost, pa je odeću i obuću potrebno prilagoditi toj činjenici uz stalni oprez prilikom kretanja da ne bi došlo do proklizavanja ili udarca glavom u neki od niskih stalaktita.
Da, ovo je bila nova prilika, ko zna koja po redu, da na licu mesta ponovimo lekciju o pećinskim ukrasima koja mi baš teško ide 😊
Stalaktiti vise sa plafona, stalagmiti rastu sa poda, a kada se spoje nastaju stalagnati.
Stalaktit od 10 cm može biti star i hiljadu godina, a brzina rasta pre svega zavisi od uslova u pećini – količine kalcijum-karbonata u vodi, temperature, strujanja vazduha i brzine kapanja.
Otkrivanje i turistički značaj
Pećinu su otkrili lokalni pastiri 1962. godine, a u turističkoj je funkciji od 1972. godine.
Od 4,5 km istražene dužine, za turistički obilazak danas je dostupno oko 800 metara.
Ono što je iz ugla posetilaca i laika najatraktivnije u pećini jesu njeni „ukrasi“, i po tome je Resavska pećina jedna od najlepših ne samo u Srbiji nego i na Balkanu.
Potvrda ove moje male teorije usledila je samo 24 sata kasnije – na putu ka Sofija posetili smo u zapadnoj Bugarskoj pećinu Magura koja je znatno veća i prostranija od Resavske, ali i značajno mlađa i automatski siromašnija ukrasima.
Dvorane i pećinski ukrasi
Pećina ima nekoliko zaokruženih celina, odnosno dvorana: Dvorana sa kipovima, Kristalna dvorana, Velika dvorana, Dvorana sraslih stubova, Koralni kanal itd.
Različite dvorane imaju različit izgled zato što se u stenama i kapljicama vode nalaze različiti minerali.
Ti minerali utiču na boju, oblik i strukturu pećinskih ukrasa.
Uloga vodiča
Gde je ključna uloga vodiča ture kroz pećine?
Osim što turiste informiše o osnovnim podacima o pećini i svim bitnim detaljima, on zna gde na ruti treba zastati i skrenuti pažnju na pojedine oblike i figure koje bi običan posetilac teško registrovao i prepoznao.
Nema većeg i maštovitijeg umetnika od same prirode, pa su tako njene kreacije figura kralja i kraljice, lava, majke sa detetom, slona i čarobnjaka izazvale neskriveno oduševljenje i divljenje prisutnih.
Da nije bilo vodiča i njegove baterijske lampe, verovatno ne bismo nikada ni registrovali ekipu slepih miševa koja mirno i spokojno drema na nekoliko gornjih stena.
Okolina pećine
Ispred ulaza u pećinu, osim recepcije – blagajne, nalazi se i ugostiteljski objekat i lepo sređen toalet.
Na kontra strani je prelep pejzaž – zelene livade, šume i pitomi brežuljci zaokružuju ovu prirodnu oazu mira i lepote, ostavljajući snažan utisak na svakog posetioca.
Zašto treba posetiti Resavsku pećinu
Resavska pećina i čitav ovaj kraj predstavljaju jedinstvenu kombinaciju prirodnih lepota, istorije i avanture. Poseta ovom delu Srbije nije samo izlet, već iskustvo koje obogaćuje, inspiriše i ostaje u dugom sećanju.
Zato, ukoliko tražite ideju za putovanje koje je istovremeno zanimljivo, edukativno i opuštajuće, Resavska pećina i njena okolina su destinacija koju obavezno treba posetiti.
Na kraju moram iskazati veliku zahvalnost Marketingu JP ”Resavska pećina” za iskazanu susretljivost i gostoprimstvo.
